Kích thủy lực là dụng cụ nâng vật nặng bằng áp suất dầu: người dùng chỉ cần thao tác tay đòn nhẹ, kích tạo lực nâng lớn gấp nhiều lần. Trong gara và xưởng, kích dùng để nâng xe, nâng thiết bị, ép chi tiết. Nhưng chính vì lực lớn, sai sót khi dùng có thể gây tai nạn nghiêm trọng: kích trượt, xe đổ, người bị đè. Bài này hướng dẫn cách đọc thông số kích, chọn kích phù hợp, quy trình nâng và hạ an toàn, các quy tắc kê đỡ và cách kiểm tra bảo dưỡng. Thông số kích lấy từ trang sản phẩm ARWA trên Viễn Đông; các quy tắc an toàn là nguyên tắc chung khi dùng kích và nâng vật nặng.
1. Kích thủy lực ARWA trên Viễn Đông
| Sản phẩm | Hành trình kéo căng | Nâng thấp nhất | Nâng cao nhất | Trọng lượng |
|---|---|---|---|---|
| Kích thuỷ lực ARWA AW-HT | 80mm | 148mm | 278mm | 2.3Kg |
Kích thuỷ lực ARWA AW-HT là kích thủy lực của ARWA. Theo thông số: hành trình kéo căng 80 mm, độ nâng thấp nhất 148 mm, độ nâng cao nhất 278 mm, nặng 2,3 kg. Trang sản phẩm hiện chưa ghi tải trọng định mức; hãy hỏi kỹ thuật viên Viễn Đông hoặc xem trên thân kích và tài liệu đi kèm trước khi sử dụng, và không dùng kích khi chưa biết tải trọng định mức.
2. Đọc thông số kích
- Tải trọng định mức: khối lượng tối đa kích được phép nâng; luôn chọn kích có tải trọng lớn hơn khối lượng vật cần nâng với biên an toàn rõ rệt.
- Độ nâng thấp nhất: chiều cao khi kích co hết cỡ; kích phải luồn được xuống dưới điểm nâng của vật. Với AW-H02T là 148 mm.
- Độ nâng cao nhất: chiều cao tối đa kích đạt. Với AW-H02T là 278 mm. Hiệu của hai chiều cao (278 trừ 148, tức 130 mm) là quãng nâng tối đa.
- Hành trình kéo căng: trang sản phẩm AW-H02T ghi 80 mm; hãy hỏi kỹ thuật viên về ý nghĩa và cách áp dụng thông số này.
- Trọng lượng: nặng 2,3 kg, dễ mang theo.
3. Chọn kích theo việc
Hãy xác định khối lượng vật cần nâng, độ cao điểm nâng so với mặt sàn, khoảng trống bên dưới và quãng nâng cần thiết; từ đó chọn kích có tải trọng định mức phù hợp, chiều cao thấp nhất nhỏ hơn khoảng trống bên dưới và chiều cao nâng đủ. Kích nhỏ gọn phù hợp việc nâng nhẹ và ép chi tiết; vật nặng như xe cần kích có tải trọng và tài liệu tương ứng.
4. Kích không dùng để đỡ lâu dài
Đây là quy tắc quan trọng nhất: kích chỉ để nâng, không để đỡ người làm việc bên dưới. Phớt thủy lực có thể rò rỉ dần, và kích có thể tụt hoặc trượt. Khi vật đã được nâng lên độ cao cần thiết, phải kê đỡ bằng giá đỡ (kê chân) chắc chắn, đủ tải, đặt đúng điểm chịu lực, rồi mới làm việc bên dưới. Không bao giờ chui xuống gầm khi xe chỉ được đỡ bằng kích.
5. Quy trình nâng an toàn
- Đặt vật trên nền cứng, phẳng, chắc; tránh nền mềm, dốc, trơn hoặc có dầu.
- Với xe: tắt máy, kéo phanh tay, vào số hoặc cài số P, chèn bánh phía đối diện.
- Đặt kích vào điểm nâng đúng theo hướng dẫn của vật; kích thẳng đứng, không nghiêng.
- Nâng từ từ, quan sát vật và kích; dừng ngay nếu thấy kích nghiêng hoặc vật lệch.
- Khi vật đạt độ cao cần thiết, đặt giá đỡ chắc chắn dưới điểm chịu lực của vật.
- Hạ từ từ cho vật tựa lên giá đỡ; kiểm tra độ vững trước khi làm việc.
6. Quy trình hạ
- Dọn sạch dụng cụ, vật cản và người khỏi khu vực dưới vật.
- Nâng nhẹ để tháo giá đỡ.
- Mở van xả từ từ, hạ chậm và đều; không mở đột ngột.
- Khi vật đã chạm đất, rút kích ra; kiểm tra lại xe hoặc vật.
7. Các điều tuyệt đối không làm
- Không vượt tải trọng định mức của kích.
- Không dùng kích trên nền mềm, dốc hoặc trơn.
- Không làm việc bên dưới vật chỉ được đỡ bằng kích.
- Không đặt kích vào vị trí không phải điểm nâng.
- Không dùng kích bị rò dầu, cong hoặc hỏng.
- Không dùng kích để đẩy hoặc kéo ngang trừ khi được thiết kế cho mục đích đó.
8. Kiểm tra kích trước khi dùng
- Kiểm tra thân kích: không móp, không nứt, không rò dầu.
- Pít-tông vươn lên và hạ xuống êm, không giật cục.
- Van xả hoạt động bình thường; tay đòn chắc chắn.
- Mặt đỡ sạch, không dầu mỡ gây trượt.
9. Bảo dưỡng
- Lau sạch thân kích sau khi dùng; bảo quản nơi khô ráo.
- Cất kích ở trạng thái co hết cỡ để bảo vệ pít-tông khỏi rỉ.
- Kiểm tra mức dầu thủy lực và xả khí theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
- Không tự tháo hay sửa nếu không có chuyên môn; mang đến trung tâm bảo hành.
- Thay kích khi có dấu hiệu rò rỉ, tụt tải hoặc hư hỏng.
10. Kích trong bộ thiết bị gara
Kích thủy lực là thiết bị bổ trợ cho gara nhỏ cùng máy nén khí, máy xịt rửa và dụng cụ cầm tay. Xem bài Bộ máy cho tiệm rửa xe và gara và Máy nén khí cho gara.
Các loại kích thường gặp trong gara
Bên cạnh kích thủy lực dạng chai nhỏ gọn, trong gara còn có kích sàn (kích cá sấu) di chuyển được trên bánh xe và nâng xe từ gầm, kích cột và giá nâng. Mỗi loại phù hợp một quy mô công việc; kích sàn cho phép nâng thấp và đưa vào dưới gầm xe dễ hơn, còn kích chai nhỏ gọn hơn để mang theo. Dù loại nào, quy tắc an toàn không đổi: biết tải trọng, nền chắc, kê đỡ, không chui xuống khi chỉ có kích.
Khi nào cần kiểm tra hoặc thay kích
- Kích tự tụt dần khi giữ tải, dấu hiệu rò rỉ nội bộ hoặc phớt hỏng.
- Dầu rò ra ngoài thân kích hoặc quanh pít-tông.
- Pít-tông có vết rỉ, xước sâu hoặc cong.
- Tay đòn rơ, cong hoặc hỏng chốt.
- Đã bị rơi mạnh hoặc quá tải.
Khi có các dấu hiệu này, ngừng sử dụng và mang đến trung tâm bảo hành để kiểm tra; không tiếp tục dùng kích nghi ngờ hỏng cho việc nâng.
Lưu ý khi vận chuyển và cất kích
Vận chuyển kích ở tư thế đúng theo hướng dẫn, tránh để dầu rò; không để kích ở nơi nóng quá hoặc ngoài trời lâu ngày. Cất ở nơi khô ráo, trong hộp hoặc túi, tách khỏi dụng cụ nặng để không va đập vào thân kích.
Ví dụ quy trình nâng một thiết bị trong xưởng
- Xác định khối lượng thiết bị và điểm nâng được nhà sản xuất cho phép.
- Chọn kích có tải trọng định mức lớn hơn khối lượng thiết bị với biên an toàn rõ rệt.
- Dọn khu vực, đặt kích trên nền phẳng, cứng; đặt tấm đệm phân tải nếu nền có nguy cơ lún.
- Nâng từng chút, quan sát thiết bị và kích; dừng ngay khi có dấu hiệu lệch.
- Kê đỡ chắc chắn rồi mới thực hiện công việc.
- Hạ chậm và đều sau khi xong, kiểm tra thiết bị trước khi đưa vào sử dụng.
Ghi chép và bảo trì định kỳ
Lập sổ ghi ngày kiểm tra và bảo dưỡng của kích; kiểm tra định kỳ theo tần suất sử dụng. Với kích dùng thường xuyên trong gara, nên kiểm tra mỗi tuần: thân kích, phớt, mức dầu, van xả và tay đòn. Việc ghi chép giúp phát hiện sớm hao mòn và là bằng chứng khi cần bảo hành.
Đào tạo người sử dụng
Chỉ người đã được hướng dẫn mới nên vận hành kích để nâng vật nặng. Buổi hướng dẫn ngắn về tải trọng, điểm nâng, kê đỡ và quy trình hạ có thể ngăn ngừa tai nạn nghiêm trọng; hãy lập thành quy định của xưởng và nhắc lại định kỳ.
Câu hỏi thường gặp
Kích thủy lực có thể nâng bao nhiêu kg?
Phụ thuộc tải trọng định mức của từng kích. Trang sản phẩm AW-H02T chưa ghi thông số này; hãy hỏi kỹ thuật viên và kiểm tra thông tin trên thân kích trước khi dùng.
Có thể làm việc dưới xe khi chỉ có kích không?
Không. Luôn dùng giá đỡ chắc chắn để đỡ xe trước khi chui xuống làm việc.
Mua ở đâu?
Xem danh mục kích thủy lực hoặc gọi 0967 953 136.
Cần tư vấn chọn máy?
Kỹ sư Viễn Đông hỗ trợ miễn phí
Danh mục sản phẩm liên quan
Cần tư vấn chọn máy? Gọi 0967 953 136 hoặc xem Chọn máy theo công việc.
